“Draaiboeken doden ieder engagement en initiatief”

Bevlogenheid stimuleren

“In een openbare dienst speelt de concurrentiestrijd minder dan in de privésector, maar toch heeft de overheid nood aan bevlogen werknemers”, stelt Eric Vernaillen. De overheidsmanager won vorig jaar de Business Excellence Award voor de manier waarop hij zijn personeel geëngageerd en enthousiast wist te maken voor het nieuwe project van het Agentschap en voor kwaliteitszorg.

Meer dan ooit heeft de overheid nood aan performantie, enerzijds vanuit haar maatschappelijke opdracht – de dienstverlening voor burgers en organisaties zo kwaliteitsvol en efficiënt mogelijk organiseren – anderzijds omdat de openbare sector met steeds beperktere middelen werkt.

“In de openbare sector worden we sterk geconfronteerd met regelgeving. Maar zelfs de beste regels zijn geen garantie op een goed resultaat. Regelgeving is een weerspiegeling van een gewenst beleid. Om dat beleid te realiseren, heb je betrokken mensen nodig.”

“En zelfs dat is niet voldoende. Als we onze maatschappelijke opdracht volop willen waarmaken, moeten we medewerkers aan boord hebben die een extra inspanning willen leveren, die er echt voor gaan. Dàt is bevlogenheid.”

De kracht van waarden

“Het is belangrijk dat die bevlogenheid geen individueel traject volgt, maar kadert binnen de contouren van de organisatie”, meent Eric Vernaillen. Daarom moet je met je managementvisie inspelen op de maatschappelijke noden en aansluiten op de principes van een waardengedreven organisatie.

“Onze waarden zijn klantgerichtheid, samenwerking, betrouwbaarheid, voortdurend verbeteren en resultaatgerichtheid. We brengen ze voortdurend op een concrete manier onder de aandacht.”

“Open communicatie is onmisbaar om betrokkenheid te genereren”

Open communicatie is een ander onmisbaar element, net als een leiderschapsstijl gericht op inspraak. “Leiderschap moet richtinggevend zijn, maar ook participatief. En niet enkel in woorden, maar vooral in de dagelijkse realiteit. Zowel top- als middenmanagement hebben een voorbeeldfunctie. Door hun gedrag dragen ze de waarden uit.” Zo creëer je authenticiteit en wek je vertrouwen.

Groeiende graad van zelfsturing

Naast een duidelijke visie en strategische doelstellingen, expliciete organisatiewaarden en een open communicatie, komt het er voor bevlogenheid op aan medewerkers te laten deelnemen aan de organisatie.

Dat betekent: hen op een verstandige, geleidelijke en coachende manier ruimte geven om hun opdracht waar te maken en te participeren binnen het geheel. “Het werkt erg demotiverend indien een leidinggevende van a tot z voorschrijft wat je moet doen of wanneer je een draaiboek naar de letter moet volgen.”

“Een leidinggevende die alles van a tot z voorschrijft, hypothekeert de ontwikkelingskansen van de medewerkers”

“Daarmee dood je niet alleen ieder engagement en initiatief, je hypothekeert ook de ontwikkelingskansen van de medewerker. Mensen moeten voorstellen kunnen doen, initiatief kunnen nemen. Dat geeft hen het gevoel dat hun bijdrage belangrijk is.”

“We zorgen ervoor dat mensen kunnen groeien in hun job, maar zich ook ruimer kunnen ontwikkelen. Zo leren ze autonomer werken en vooruitdenken. Het stelt ons in staat een groeiende graad van zelfsturing te bereiken.”

Jong en oud: even bevlogen, maar anders

“We tellen in onze rangen zowel oudere als jongere werknemers die heel bevlogen zijn. De aard van die bevlogenheid verschilt wel.” Wie al jaren in de organisatie werkt, heeft inzake beleid, acties en resultaten een enorme evolutie meegemaakt. Dat schept een sterke band en creëert bevlogenheid.

“Bij de mei ’68-generatie leeft een sterke ideologische motivatie”

Bij de mei ’68-generatie leeft bovendien een sterke ideologische motivatie. “Vanuit de tijdsgeest namen deze medewerkers een maatschappelijk engagement op dat ze wilden realiseren in een openbare dienst.”

Jongeren die aan hun carrière beginnen, zijn dikwijls heel enthousiast om erin te vliegen, vaak vanuit hun overtuiging van het maatschappelijk nut van de job, die ze als zeer zinvol ervaren.

Bevlogenheid maakt duurzaam

“Bevlogenheid geeft extra effectiviteit, efficiëntie en kwaliteit”, besluit Eric Vernaillen. “Bevlogenheid leidt ook tot een duurzamer management en organisatieleven. Zo zorgt een zekere mate van zelfsturing ervoor dat de leidinggevende een stuk coördinatie in de organisatie kan leggen en daardoor strategischer kan werken.”

“Leidinggevenden krijgen dan meer ruimte om zich te richten op kerntaken en het realiseren van midden- en langetermijndoelstellingen in plaats van te investeren in ‘one shot’-successen. Dat levert een belangrijke efficiëntie- en effectiviteitswinst op.”

Delen via

Verwante artikelen

Over proces validatie en Value Stream Mapping

In de Kwinta sessie met goede kwaliteitspraktijken in Gent stelden Lieven Degrieck en An De Rore van Amcor Flexibles scherp op proces validatie. Els Schrauwen lichtte een tipje van de sluier van Value Stream Mapping bij vervoermaatschappij De Lijn.

Ook overheidsdiensten werken tegenwoordig Lean

Vergeet de clichés over ambtenaren. Ook overheidsdiensten werken tegenwoordig ‘lean’. De Stad Sint-Niklaas stelde er zelfs een team rond aan.

"Ik neem zelf haast geen beslissingen meer"

Een organisatiecultuur is iets wat je niet kan zien. Daarom denken velen dat ‘het nieuwe werken’ te maken heeft met het invoeren van thuiswerk of het creëren van flexibele werkplekken. “Dat is uiteraard niet de essentie”, zegt Frank Van Massenhove.