Wat motiveert onze medewerkers?

Column door Kees de Vaal

Af en toe lees je een boek waarvan de inhoud iets triggert, opeens kom je die boodschap op diverse plaatsen tegen. Bij mij was dat het geval met het boek "De luie manager" van Martin Waaijer.

Foto beschikbaar via Creative Commons by visualpun.ch (Flickr)Voordat je denkt dat dit over uitwassen in de managementwereld gaat, vermeld ik even de ondertitel: “Waarom alles beter werkt als je meer tijd hebt voor dingen die ertoe doen”.

Een luie manager zorgt ervoor dat zijn/haar medewerkers in staat worden gesteld hun werk te doen zonder allerlei rompslomp daaromheen. Niet te veel vergaderen, geen zinloze voortgangsgesprekken, geen overvolle agenda.

Tijd voor zaken die er echt toe doen. Wel een visie, maar geen uitwerking in detail. Wel sturen, maar geen micromanagement. Beschikbaar voor een goed gesprek. In staat om crisissituaties aan te pakken. Een prachtig boek van een ervaren manager dat het lezen meer dan waard is. In twaalf korte hoofdstukken deelt hij zijn ervaringen van dertig jaar in de industrie en geeft hij praktische adviezen.

Persoonlijke tevredenheid

Uit het boek haal ik één onderwerp voor deze column: het motiveren van medewerkers. Waaijer noemt drie factoren die medewerkers motiveren en tot betere prestaties en persoonlijke tevredenheid leiden: autonomie, vakmanschap en zingeving. Hij heeft die factoren weer ontleend aan het werk van Dank Pink (Drive: The Surprising Truth About What Motivates Us) die spreekt van autonomy, mastery en purpose.

Autonomie in het werk hangt nauw samen met zelforganisatie of zelfsturend zijn en het nemen van verantwoordelijkheid voor de taken die uitgevoerd moeten worden. Een voorwaarde daarvoor is dat medewerkers in staat zijn om het geheel van hun taken te overzien, verschillende perspectieven te kunnen hanteren en de juiste afwegingen te maken.

Zorgsector

Zelfsturing wordt door Frederic Laloux in zijn Reinventing Organizations genoemd als een van de drie kenmerken van cyane organisaties. We zien er veel voorbeelden van in de praktijk. Opvallend is dat de zorgsector, die normaal gesproken niet voorop loopt als het gaat om veranderingen in managementaansturing, veel aandacht besteed aan het instellen van zelforganiserende teams.

Vakmanschap heeft te maken met competenties en vaardigheden, die ons in staat stellen onze taken deskundig uit te voeren. Weten hoe te handelen in normale en uitzonderlijke situaties, je kunnen aanpassen aan wat in de omgeving gebeurt.

Dat vraagt om voortdurende bijscholing, zowel training-on-the-job als diepergaande studies die pas op langere termijn rendement bieden. Niet alleen individueel leren maar ook collectief leren. Dat betekent: tijd om over het geleerde te reflecteren, in een psychologisch veilige omgeving, en de gelegenheid om verbeteringen daadwerkelijk uit te werken en toe te passen.

Zingeving

Zingeving is wellicht de belangrijkste van dit trio. Zingeving, bezieling, bevlogenheid, terug naar de bedoeling: het bepaalt in hoge mate of medewerkers gemotiveerd zijn en plezier in hun werk hebben. Zingeving uit zich op allerlei manieren: waardering door collega’s (en managers), het resultaat van het werk is zinvol, het is ethisch verantwoord, het is esthetisch aantrekkelijk.

Laloux spreekt van het hebben van een evolutief doel als kenmerk van een cyane organisatie: een eigen leven en richtingsgevoel waarmee het doel wordt gezocht in plaats van vastgelegd door plan & control-mechanismen.

Dus wie zijn/haar medewerkers (en zichzelf) wil motiveren, streeft naar zelfsturende teams die hun kennis en kunde kunnen toepassen in hun dagelijks werk en daarmee zinvolle, goede en mooie producten en diensten beschikbaar stellen aan de gebruikers. Hoe simpel kan het zijn voor de ‘luie manager’?

Foto beschikbaar via Creative Commons by visualpun.ch (Flickr)

Delen via

Verwante artikelen

Praktisch boek over de invoering van zelfsturende teams

Zelfsturende teams waren al populair in de jaren negentig van de vorige eeuw. Sinds enige tijd is er hernieuwde aandacht, onder meer door wetenschappers als Frederic Laloux en door praktijkvoorbeelden als Buurtzorg in Nederland. Terecht. Het Wit-Gele Kruis Oost-Vlaanderen publiceerde recentelijk een bruikbare handleiding.

Zelfsturende teams in de zorg

Ook in de zorgsector komen meer en meer experimenten met zelfsturing van de grond. Bij zo'n transformatie krijgen medewerkers meer verantwoordelijkheid, wat leidt tot betere resultaten.

Wat je moet weten over zelfsturende teams

In een zelfsturend team neemt ieder teamlid – binnen een afgesproken kader – een rol en verantwoordelijkheid op zich. Maar wat zijn de voor- en nadelen? Hoe begin je eraan?

Reactie

Plaats ook op: